مقایسه Oceanography (اقیانوس شناسی) در مقابل Marine ecology (اکولوژی دریا):
این دو واژه با یکدیگر دارای یک اورلپ (همپوشانی) میباشند بعبارتی در مقابل هم هستند. اقیانوس شناسی در واقع جامع تر از اکولوژی دریاست و در ارتباط با خصوصیات فیزیکوشیمیایی، زمین شناسی، مسائل بستر و زیست شناسی موجودات صحبت میکند. اما اکولوژی دریا ضمن نگاهی سطحی وگذرا به این عوامل، ارتباط متقابل بین زیستمندان و بخشهای مختلف اکوسیستم دریا را مورد مطالعه قرار می دهد و درباره تولید نظر میدهد و چون تولید را بررسی میکند باید در مورد هر کدام از موارد مذکور یکسری اطلاعاتی داشته باشد.
قوانین حاکم بر دریا از موضوعات اصلی Oceanography است. بعنوان مثال چگونگی تولید امواج از موضوعات Oceanography است ولی تأثیر امواج در محیط از موضوعات Marine ecology است.
وسعت و عمق دریاها و اقیانوسها:
اقیانوسها در حدود 71% (8/70 درصد) از سطح کره زمین را اشغال میکنند. وسعت آنها در حدود 361 میلیون کیلومتر مربع میباشد. عمق متوسط اقیانوسها 3700 متر است که در مقایسه با قطر کره زمین (13250 کیلومتر) ناچیز است. در قسمت غربی اقیانوس آرام و در نزدیکی قسمت شرقی مجمع الجزایر فیلیپین عمق 11022 متر وجود دارد که گودال ماریان است (Mariannas trench). در این محدوده وسیع دریایی در همه جا حیات وجود دارد ولی توزیع آنها یکنواخت نیست اما کمتر جایی را می توان یافت که حیات وجود نداشته باشد، ولی با توجه به گستردگی اکوسیستمهای دریایی و اقیانوسی می توان بیان کرد که حیات در اکوسیستمهای دریایی بسیار غنی تر از خشکی است . فشار و گرمای زیاد در گودال ماریانا موجب کمتر شدن تنوع حیات در آن می باشد.
اقیانوس شامل 2 بخش اقیانوسی Oceanic area و منطقه نریتیک area Neritic می باشد که بخش نریتیک منطبق بر فلات قاره Continental shelf است.
جدول1- درصد زیستگاههای مختلف اقیانوسها
|
درصد % |
نوع زیستگاه Habitate type |
ردیف |
|
ناچیز |
ناحیه ساحلی Littoral zone |
1 |
|
3 |
فلات قاره Continental shelf |
2 |
|
97 : |
: ناحیه اقیانوسی Oceanic area |
3 |
|
12 |
شیب قاره ای Continental slope |
1-3 |
|
5 |
برخاست قاره ای Continental rise |
2-3 |
|
36 |
ستیغها یا کوههای میان اقیانوسی Mid-Oceanic ridge,mountains,etc |
3-3 |
|
42 |
دشت ژرفایی Abyssal plain |
4-3 |
|
2 |
گودالهای اقیانوسی Oceanic trenchs |
5-3 |
همانطور که در جدول شماره یک مشاهده می شود فلات قاره 3% وسعت اقیانوسها را شامل میشود. بالاترین وسعت فلات قاره تا حدود 800 کیلومتر در شمال روسیه می باشد یعنی تا 800 کیلومتر که از ساحل دور شویم هنوز در منطقه فلات قاره قرار داریم و کمترین وسعت به میزان کمتر از یک کیلومتر در جنوب فلوریدا است. برخی از این کوهها سر از دریا بیرون آورده اند و تشکیل جزایری را می دهند مانند جزایر ایسلند.
جدول2- درصد اعماق مختلف اقیانوسها
|
درصد % |
عمق (متر) Depth interval |
ردیف |
|
12 |
1000- 0 |
1 |
|
4 |
2000 |
2 |
|
7 |
3000 |
3 |
|
20 |
4000 |
4 |
|
33 |
5000 |
5 |
|
22 |
6000 |
6 |
|
2 |
بیشتر از 6000 متر |
7 |
همانطور که در جدول شماره 2 مشاهده میشود بیشترین وسعت اقیانوسها در اعماق 5000 متری می باشد و کمترین وسعت در مناطق عمیق یا گودالها (Trench) میباشد.
پیوستگی اقیانوسها:
اقیانوسها همه با هم در ارتباط هستند پس تصور بر این است که همه موجودات باید در همه اقیانوسها وجود داشته باشند، اما علیرغم این پیوستگی عواملی همچون حرارت، شوری و عمق همانند یک سد عمل میکنند و مانع حرکت آزاد و جابجایی وسیع اغلب موجودات می شوند. لذا در بسیاری از موارد دیده می شود که موجودات مربوط به منطقه خاصی هستند که البته برخی از موجودات Eury Bathic هستند یعنی عمق های وسیعی را طی می کنند. کرم کوگونوفرانس از اعماق سطحی تا عمق 8000 متری وجود دارد پس این موانع برای همه موجودات صدق نمیکند.
دوستان عزیز اگه هر سوالی داشتین در باره این مطلب بهم ایمیل کنید
